Главная / Биология

Биология

КОНУНИ ДУЮМИ МЕНДЕЛ (КОНУНИ ТАЧЗИЯ)

Хангоми дурагакунии наслхои гибридии якум, ки аломати якхела доранд, дар насли дуввум хам аломати модари ва хам аломати падари бо як таносуби муайян 3:1 зохир мешаванд. Яъне 3/4 хиссаи аломатхо доминанти ва 1/4 хиссаи онхо ресессивианд. Ин натичаи он аст, ки наслхои якум гетерозиготи (Аа) буда, дар насли дуввум хам …

Муфассал »

Конуни тозагии гаметахо

gameta

Дар натичаи тачрибахо Г.Мендел ба хулоса омад, ки омилхои ирси, яъне генхо дар гаметахо (хучайрахои чинси) омехта нашуда, дар холати тоза (бетагйир) мемонанд. Дар наслхои якуми гибриди (Г1) ки аз дурагакунии волидон ало- матхои фарккунанда пайдо шудаанд, харду омил, яъне доминанти ва ресессиви чой дорад. Дар шакли аломат омили доминанти …

Муфассал »

АСОСХОИ ГЕНЕТИКА ВА СЕЛЕКСИЯ

genetika-i-selekcia

Асосгузори фанни генетика олими чех Грегор Мендел мебошад. У соли 1865 конунхои меросгузории аломатхои ирсиро кашф намуда буд. Лекин дар давоми 35 сол ахли илми онвакта бо ин кашфиёт марок зохир накард ва ё сарфахм нарафт. Факат соли 1900 ин конунхо аз сари нав кашф шуданд ва он соли тавлиди …

Муфассал »

МАФХУМХОИ АСОСИИ ГЕНЕТИКИ

genetika-min

Генетика ду хусусияти асосии организмхои зинда – ирсият ва тагйирпазириро меомузад. Ирсият хамчун хусусияти аз насл ба насл гузаронидани аломатхо, хосиятхои ирси ва асоси инкишофро дар бар мегирад. Бо шарофати ирсият дар табиат хар як намуди растани ва хайвон хусусиятхои хоси худро дар муддати муайяни таърихи нигох медорад. Чихати дигари …

Муфассал »

КОНУНИ БИОГЕНЕТИКИ

dugonik

Тамоми организмхои серхучайра аз хисоби тухми бордор ё бордорнашуда инкишоф меёбанд. Инкишофи чанин дар хайвоноти мансуби як тип монанд аст. Дар хамаи чонварони хордадор дар давраи чанини камонаки скелети пайдо мешавад, масалан, хорда, найчаи асаб, чавфи галсама. Дар зинахои аввали инкишофи чанини хайвоноти мухрадор ба хам бисёр монанданд (расми 7.10). …

Муфассал »

ИНКИШОФИ ОРГАНИЗМХО ВА МУХИТИ ЗИСТ

priroda

Организм бе мухити зист вучуд дошта наметавонад. Аз ин чост, ки инкишофи организм бе мухит ва бидуни омилхои таъсиррасони он гайримумкин аст. Чуноне ки медонем, тухми мург танхо дар харорати муайян инкишаф меёбад, агар харорати мухит муътадил набошад, раванди инкишоф катъ мегардад. Хамчунин барои мавчудоти оби таркиби ионии об мухим …

Муфассал »

ДАВРАИ ИНКИШОФИ БАЪДИЧАНИНИ

kudak-1

Аз вакти таваллуд шудани организм ё аз парда берун шудан, давраи чанини ба охир расида, давраи инкишофи баъдичанини огоз меёбад. Давраи баъдичанини пурра ва нопурра мешавад. Дар давраи инкишофи пурраи чанин аз тухм ё батни модар организме пайдо мешавад, ки хамаи узв ва хосиятхои фарди болигро дорад (масалан, дар хазандагон, …

Муфассал »

Органогенез чист ?

organonez

Баъди ба охир расидани гаструлятсия дар чанин узвхои маркази ба монанди, найчаи асаб, хорда, найчаруда пайдо мешаванд. Дар нештаршаклхо узвхои маркази ба чунин рох ташаккул меёбанд (расми 7.4). Эктодермаи тарафи тахтапушт хам гашта, ба новача табдил меёбад. Эктодермаи чонибхои чап ва рост бошад, меафзояд ва болои новачаро мепушонад. Новача ибтидои …

Муфассал »

Чаро хучайраи чанин ба бофта ё узви мушаххас табдил меёбад?

7-6

Ба ин савол бори нахуст олими барчастаи олмони, асосгузори эмбриологияи тачрибави Г.Шпеман марок зохир намудааст. Солхои 20-30-уми асри ХХ Шпеман чунин тачриба гузаронид. Аз чанини курбокка дар давраи аввали гаструли маншаи хорда ва хамрохи он маншаи мезодермаро бурида ба зери эктодермаи чанини дигар, ки аз вай бояд пуст пайдо мешуд, …

Муфассал »

ДАВРАИ ИНКИШОФИ ЧАНИНИ

janin

Аксарияти хайвоноти серхучайра катъи назар аз мураккабии сохт, зинаи инкишофи чанинро аз сар мегузаронанд. Давраи чанини ба се мархила чудо мешавад: таксимшави (порашави) гаструлятсия ва органогенез (инкишофи узвхо). Инкишофи организм аз давраи якхучайраги огоз меёбад. Тухми бордор – чанин – зигота, ки организм дар он вакт дар мархилаи аввали давраи …

Муфассал »