Главная / Маданият ва санъат / Намудхо ва жанрхои санъати тасвири

Намудхо ва жанрхои санъати тасвири

Санъати тасвири хамчун жанр замони пайдоиши инсон ба вучуд омад ва ёдгории таърихии мазкур дар сохаи санъати тасвири то за- мони мо хамчун мерос боки бимонд. Аз руйи ин асархо мо дониста метавонем, ки рузгори одамон дар замонхои кадим чи гуна буд. Дар синфхои ибтидои шумо бо намудхои санъати тасвири: графи­ка, рассоми, хайкалтароши, санъати ороишию амали ва меъмори ошнои пайдо карда будед. Баъзе намудхои санъати тасвириро ба хотир меорем.

Графика як намуди санъати тасвири махсуб меёбад. Графика (аз юн. grapho – менависам, тасвир менамоям) – тасвир дар сатх бо ёрии хатхо, раххо, суробхо, догхо ва тобишхо. Графикаро санъати сиёху сафед низ меноманд.

Саймалуу-Таш. Киргизистон.
Саймалуу-Таш. Киргизистон.
Шикори гавазн. Испания.
Шикори гавазн. Испания.

Аз кадимулайём мардуми кадими киргиз урфу одат ва анъана, забони модари, фарханг, истиклолияти хешро хамчун гавхараки чашм хифз менамояд. Мо бояд ёдгорихои бадеии мардумамон- ро мавриди омузиш карор дода, онхоро фаромуш насозем ва аз насл ба насл боки бимонем. Аз забони достонсароёни эпоси «Ма­нас» аз кадимулайём то ин замон мо бобати таърихи мардуми

Сарояндаи Саякбай Каралаев. Б. Жумабаев.
Сарояндаи Саякбай Каралаев.
Б. Жумабаев.

киргиз, дар бораи чанговарони мухофизи халки худ аз истилогарони ачнаби маълу- мот пайдо карда метавонем. Эпоси мазкур дар чахон пурхачмтарин махсуб меёбад. «Манас» ганчинаи тиллоии тафаккури халки буда, тачрибаи хазорсолаи таърих ва хаёти маънавии мардуми киргизро инъикос ме- намояд. Рассомон Б. Жумабаев, Т. Герсен ва дигарон силсилаи ачиби образхои графикии кахрамонхо ва сюжетхоро дар асоси эпоси «Манас» офариданд. Белек Жумабаев дар Киргизистоне на танхо хамчун яке аз аввалин рассомони графи­ка, наккоши, балки инчунин муаллифи корхо дар техникаи син- кография машхур аст. Дар техникаи синкография корхои бадеии «Тулпарлар» (айгирхо), «Баатир айимдар» (кахрамонмодарон) барои китобхо ба чо оварда шудаанд. У силсилаи портретхои кахрамонхои асосии эпоси «Манас»- ро тибки наклхои достон- сароёни бузург эчод намуд. Асархои Б. Жумабаев бо завки ба- ланди бадеи, тахайюлоти бойи эчоди тафовут доранд. Тавассути образхои эпос рассом кушиш намуд, ки хислати миллии мардумро ошкор намояд.

«Манас». Т. Герсен
«Манас». Т. Герсен

 

 

Загрузка...

Дар борамон

Инчунин кобед

46

Адабиёт ва илм дар асри XVI

Вазъияти сиёсие, ки аз аввали асри XVI дар Мовароуннахр ва Хуросон фарохам омад, ба хаёти …