Илм

МИҚЁС ВА НАМУДҲОИ OH

miqyos

Аз таърифи нақша фаҳмидем, ки миқёс (масштаб) шакли хурдкардаи қитъаи сатҳи Замин мебошад. Барои хурд карда ба нақша гирифтани қитьаи сатҳи Замин аз миқёс истифода мебарем. Дар маҳале, ки онро мо ба нақша мегирем, масофа бо метр ва километрҳо чен карда мешавад. Мувофиқи Миқёси интихобкардаамон онҳоро ба сантиметр ва миллиметрхо …

Муфассал »

НАҚША ВА ХАРИТА

Харитаи чахон

Аҳамиятн омӯзиши нақша ва харита. Географияро бидуни нақша ва харита омӯхтан душвор аст. Барои он ки география на фақат ҳодисаҳо ва ҷисмҳои маҳали ба мо маълумро меомӯзад ва тадқик менамояд, вай инчунин ҳодиса ва ҷисмҳои табиати тамоми сатҳи Заминро меомӯзад ва тадқиқ менамояд, ки аз назари мо ниҳоят дуранд. Аз …

Муфассал »

ҶАМОАҲОИ АВЛОДИИ ОДАМОНИ ИБТИДОӢ

odamoni-qadim

Муборизаи одамон бар зидди даррандагон, меҳнати якҷояи онҳо барои зисту зиндагонӣ, фурӯзон нигоҳ доштани гулхан ва пайдоиши нутқ имконият доданд, ки одамон боз ҳам муттаҳиду тифоқтар бошанд. Аз вақти пайдо шудани “одами боақл” одамон ба гурӯхҳои доимии аз хешовандон иборатбуда муттаҳид мешуданд. Аз рӯи нишонаҳои хешутаборӣ чунин гурӯҳи одамонро авлод …

Муфассал »

ТАШЛККУЛИ ОДАМОНИ ИБТИДОӢ.

Расми.4. Подай одамоп идтидои рангами шикор.

Одамони ибтидоӣ мунтазам инкишоф ва ташаккул меёфтанд. Ин раванд хеле дуру дароз – садҳо ҳазор сол давом кард. Вақте, ки одамони ибтидоӣ. Подай одамоп идтидои рангами шикор. оташро кашф карданд, дар тарзи ҳаёти онҳо тағйироти муҳим ба амал омад. Акнун одамон оташро барои гарм кардани манзил ва пухтани гӯшти ҳайвонҳои …

Муфассал »

ТАЪРИХИ ДУНЁИ ҚАДИМ китоби дарсй барон синфи 5

tarix-5

Шумо дер боз интизори омӯхтани фанни таърих будед. Инак, он рӯз ҳам фаро расид. Ин фанро акнун аз ҳамин соли таҳсил cap карда, то хатми мактаб мунтазам меомӯзед. Шумо аллакай оид ба таърих дониш доред. Онро ҳангоми таҳсил дар мактаби ибтидоӣ ва аз хондани китобҳои гуногун, маҷаллаю рӯзномаҳо, шунидани радио, …

Муфассал »

Обсабзҳои сабзи якҳуҷайра (хламидомонада ва хлорелла)

botanika_6

Обсабзҳо гурӯҳи калони растаниҳои дараҷаи пастро ташкил мекунанд. Чунки, онҳо реша, поя ва барги ҳақиқӣ надоранд. Онҳоро растаниҳои талломӣ меноманд. Обсабзҳо организмҳои якҳуҷайрагӣ, бисёрҳуҷайрагӣ ва тӯдазиндагикунандаро дарбар мегиранд. Аксарияти онҳо дар муҳити об сукунат дошта, бештар дар обҳои шӯри баҳру уқёнусҳо, обҳои ширини дарёҳо, обанборҳо, ҳавзҳо ва ҳатто дар хокҳои …

Муфассал »

Сунъи гардолуд кардани гул

suni-gardoludkuni

Гардолудкунии сунъӣ  гардолуд кардани гул дар натиҷаи фаъолияти мақсадноки одамон сурат мегирад. Одамон гарди гарддо- ни як гулро ба гардгираки тухмдони гули дигар оварда, ҳосили рас- таниҳои кишоварзиро зиёд мекунанд ва ё навъҳои нав ба нави растаниҳоро ба вуҷуд меоваранд. Барои ин дар давраи пеш аз гулшукуфт гардбаргҳои гулро канда …

Муфассал »

Ғизогири ва сабзиши майса

mevai-tar-xushk

Мӯҳлати кишти майса: Ҳангоми чашидани таъми тухми насабзида (барои муқоиса), сипас дони нешзадаи ҷав, гандум ё ҷавдор, шумо ба андак ширин будани тухми нешзада боварӣ ҳосил мекунед. Зеро ҳангоми сабзиши тухм оҳари эндосперми тухм аз таъсири об ва моддаҳои махсус ба канд табдил меёбад. Сипас, қанд дар шакли маҳлули обӣ …

Муфассал »

Дарахт, бутта, нимбутта

butta-daraxt

Растаниҳо бо рангу таровати хоса ва шакли поя, барг, гулу мева, давомнокии ҳаёт ва дигар хусусиятҳояшон аз ҳамдигар фарқ доранд. Аммо растаниҳои гулдор аз яқдигар ҳар қадар фарқ дошта бошанд ҳам, ҳар кадоми онҳоро ба яке аз се гурӯҳ: гиёҳ, бутта ва дарахт дохил кардан мумкин аст. Дарахт растании калон …

Муфассал »

Паҳншавии мева ва тухм

meva-tuxm

Дар аксари ҳолатҳо мева ва тухми растаниҳо ба ҷойҳои хеле дур паҳн мешаванд. Сабаб он аст, ки мева ва тухми як гурӯҳи муайяни растаниҳо барои бо шамол паҳн шудан мутобиқат пайдо кардаанд. Гурӯҳи дигари онҳо бошад, маҳз тавассути одам, ҳайвонот ва об паҳн мегардад. Меваи пухтаи баъзе растаниҳо, масалан, ақоқиёи …

Муфассал »