admin

Гейзер чист?

geyzer

Гейзер – чашмаи гарм, ки зери фишор доиман фаввораҳои оби гарм ва буғро ба сатҳи замин партоб мекунад. Гейзерҳо яке аз зуҳуроти марҳилаи охирӣ вулқонизм ба шумор рафта, дар минтақауои фаъолияти муосири вулқонӣ паҳн гардидаанд (расм. 41, 42). Гейзерҳо дар навоҳии муосир ё начандон пешӣ вулқонизм вомехуранд. Дар як оташфишонӣ …

Муфассал »

ВУЛҚОН ЧИСТ?

ВУЛҚОНҲО

ВУЛҚОНҲО Ҳарорати он то + 1500°С мерасад, дар сатҳи замин 900-1200°С ташкил меқунад ва оҳиста оҳиста хунук мешавад. Нақшаи таркиби вулқон хеле содда аст. Асоситарин қисматҳои вулқон аз кӯра, даҳана ва танӯра иборат меёбанд. Қӯра ҷоест, ки дар он магмаи зиёд шакл меги­рад. Ин магма ба боло тавассути даҳана ҳаракат …

Муфассал »

РАВАНДҲОЕ, КИ ДАР ЛИТОСФЕРА БА АМАЛ МЕОЯНД

zaminlarza

Равандҳои дар литосфера ба амал меомада – Заминларза ва сабабҳои пайдоиши онҳо. Ба мо маълум аст, ки литосфера қишри замин ва қабати болоии мантияро дарбар мегирад. Қишри замин ҳамеша дар ҳоли ҳаракат аст. Ин ҳаракатҳои бо равандҳое, ки дар қаъри замин ба амал меоянд, алоқаманд аст. Ҳаракати қишри замин – …

Муфассал »

СОХТОРИ ЛИТОСФЕРА

Схемаи гардиши моддаҳо дар литосфера

Дар параграфи пешина мо қайд кардем, ки литосфера (аз калимаи юнонии lithos – санг ва sphaira – курра) қабати сахти аз қишри замин ва мантияи болоӣ иборатбуда мебошад. Дар ин параграф бошад, мо ба қишри замин ва сохти он, ҳамчун қисми литосфера аҳамияти ҷиддӣ медиҳем. Дар қиёс бо қабатҳои амиқи …

Муфассал »

СОХТОРИ ДОХИЛӢ ВА ҚАБАТҲОИ ЗАМИН

qa

Таркиби дохилии Замин аз моддаҳои газӣ, моеъ ва сахт иборат ёфта, се қабатро ташкил мекунад: литосфера, мантия ва ҳаста (ядро) (расм  29). Ин қабатҳо бо таркиби моддӣ ва хусусиёташон аз ҳам фарқ мекунанд. Таҳқиқоти За­мин душвориҳои зиёд дорад. Ammo олимон дар ҳоли ҳозир бо кандани чоҳҳо ба чуқурии 10 км …

Муфассал »

БОЯД ПАСПОРТ БИГИРАМ – Шеър

pasport

Шеър дар бораи Шиноснома – паспорт Гарчи пенсионерам, Аз зиндагонӣ серам. Акнун барои симкорт, Бояд паспорт бигирам! Ин паспорти нодаркор, Дар ҳеҷ ҷо наояд кор, ВАЙБЕРУ ИМО даркор, Бояд паспорт бигирам! Сад раҳ паспортам нав шуд, Пайсаам дар гарав шуд, Агарчи сӯхт, алав шуд, Бояд паспорт бигирам! Хоҳед, ки пул …

Муфассал »

ЗАМИН – САЙЁРАИ СИСТЕМАМ ОФТОБӢ

planet

Сабабҳои тағйирёбии фаслҳои сол. Аз курси табиатшиносӣ мо медонем, ки Офтоб ин маркази системаи офтобии мо мебошад. Офтоб курраи оташии гудозанда мебошад, ки дар наздикии замин ҷойгир шудааст. Чуноне, ки ба мо маълум аст, ки дар гирди Офтоб 9 сайёра давр мезанад: Меркурий, Зуҳра, Замин, Миррих, Муштарй, Зуҳал, Ураниум, Нептун, Плутон …

Муфассал »

МАФҲУМИ ХАРИТАҲОИ ГЕОГРАФЙ ДАР ИСТИФОДАИ ҲАРРӮЗА

xaritai-tojikiston

Аҳамияти харитаҳои географӣ Яке аз асоситарин қисматҳои маърифати ҷуғрофия харитаҳои ҷуғрофӣ ба шумор мераванд. Бо ёрии онҳо дар муҳит мавқеъи худро муаян карда, мешавад равандҳо ва ҳаводиси табии, қонунияти ҷойгиршавии объектҳои ҷуғрофиёиро омӯхт ва дар бораи муҳити атроф маълумотҳои шавқовварро ба даст овард. Бо такя ба манбаъҳои таърихӣ метавон гуфт, …

Муфассал »

УСУЛҲОИ ТАҲҚИҚИ ИЛМИ ГЕОГРАФИЯ

boron

Усулҳои таҳқиқи илми география – Аҳамияти таҳқиқоти географӣ Ҳангоми омӯзиши ҳодисаҳои табии, ҳар як илм дар асоси хусусиёти худ усулҳои гуногуни махсусро истифода мебарад. Дар илми физика ва химия бештар аз усулҳои озмоиш ва таҷриба истифода мебаранд. Дар илми география бошад ба таври васеъ аз: харита, атлас (маҷмӯи харитаҳо), китобҳои …

Муфассал »

НАМУДҲОИ МУШОҲИДАҲО БА ПАДИДАҲО ВА ҶАРАЁНҲОИ ГЕОГРАФӢ

Офтоб бахор

Усули илмии омӯзиши табиат Мушоҳидаҳои илмй. Инсон чузъе аз табиат ба шумор меравад ва ҳамеша ба ҳодисаҳо ва равандҳои дар он рӯйдода шавқу рағбат зоҳир мекунад. Мо оби табииро истеъмол мекунем, аз ҳавои он нафас мекашем, растаниҳои доруй ва канданиҳои фоиданокро (ангишт, нафт, газ) ба сифати энергия истифода мекунем. Усул …

Муфассал »