Home / Jamiyat / KORHONAHOI DAVLATI

KORHONAHOI DAVLATI

QONUNI JUMHURII TOJIKISTON

DAR BORAI KORHONAHOI DAVLATI

 (Akhbori Majlisi Olii Jumhurii Tojikiston, s. 2004, №2, mod. 42; s. 2008, №10, mod. 807; s. 2010, №12, q. 1, mod. 818)

Majlisi namoyandagon 17 dekabri soli 2003 qabul kardaast

Majlisi milli 12 fevrali soli 2004 jonibdori namudaast

Qonuni mazkur holati huquqii korkhonahoi davlati, huquq va uhdadorihoi molikoni amvoli onho, tartibi tasis, aznavtashkildihi va barhamkhurii korkhonahoi davlatiro muayyan mekunad.

Bobi 1. MUQARRAROTI UMUMI

Moddai 1. Mafhumhoi asosi

Korkhonai vohidi davlati – tashkiloti tijoratiest, ki huquqi ba amvoli  vobastakardai molik  sohib shudanro nadorad.

Korkhonai davlatii fari – shakhsi huquqiest, ki dar nazdi digar korkhonai davlati, az hisobi qismi molikiyati on  tasis meyobad.

Peshburdi khojagidori – huquqi mahdudi molii korkhonae, ki az davlat chun molik amvolro giriftaast va doroi huquqi sohibi, istifoda va ikhtiyordori kardani in amvol meboshad.

Idorakunii operativi – huquqi mahdudi molii korkhonai davlati nisbati amvole, ki az molik mutobiqi maqsadhoi faoliyati khud, suporishhoi molik va tainoti amvol giriftaast va doroi  huquqi sohibi, istifoda va ikhtiyordorii in amvolro dorad.

Moddai 2. Qonunguzorii Jumhurii Tojikiston dar borai korkhonahoi davlati

Qonunguzorii Jumhurii Tojikiston dar borai korkhonahoi davlati ba Konstitutsiyai (Sarqonuni) Jumhurii Tojikiston asos yofta, az hamin Qonun, digar sanadhoi meyorii huquqii Jumhurii Tojikiston va sanadhoi huquqii baynalmilalie, ki Jumhurii Tojikiston etirof namudaast, iborat meboshad.

Moddai 3. Namudhoi korkhonai davlati

Ba korkhonahoi davlati mansuband:

a) korkhonahoi vohidi davlati bo huquqi peshburdi khojagidori;

b) korkhonai davlati bo huquqi idorai operativi.

Vobasta ba namudhoi molikiyati davlati korkhonaho taqsim meshavand:

a) ba korkhonahoe, ki tahti molikiyati jumhuriyavi qaror dorand – korkhonahoi davlatii jumhuriyavi;

b) ba korkhonahoe, ki tahti molikiyati hokimiyati mahalli qaror dorand – korkhonahoi davlatii kommunali.

Moddai 4. Samthoi asosii faoliyat va vazifahoi korkhonahoi davlati

Halli vazifahoi ijtimoiyu iqtisodi, ki talaboti jomea va davlatro muayyan mekunand, samthoi asosii faoliyati korkhonahoi davlati meboshand.

Vazifahoi asosii korkhonahoi davlati inhoyand:

a) tamini moddii qudrati mudofiavii davlat va hifzi manfiathoi jomea;

b) istehsoli mol (kor, khizmatrasoni);

v) anjom dodani faoliyat dar sohahoe, ki ba vazifahoi davlat mansuband.

Moddai 5. Tasisi korkhonahoi davlati

Korkhonai davlatii jumhuriyavi bo qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston tasis doda meshavad.

Korkhonai davlatii kommunali bo sanadi maqomoti hokimiyati mahalli bo tartibi muqarrargardidai qonunguzorii Jumhurii Tojikiston tasis doda meshavad.

Muassisi korkhonai davlati metavonad maqomi davlatie, ki baroi  tasisi korkhona qaror qabul kardaast, yo maqomoti idorakunii davlatii vakolatdorkardashudai Hukumati Jumhurii Tojikiston boshad.

Muassise, ki dar borai tasisi korkhonai davlati qaror qabul kardaast, haq dorad maqomoti davlatii dakhldorro vakolatdor namoyad, ki qisme az huquqhoi uro  nisbati korkhonahoi davlati tatbiq namoyad. Huquq va uhdadorihoi maqomoti vakolatdorkardashuda nisbat ba korkhonai davlati dar asosi qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston yo hokimiyati mahalli muayyan karda meshavad.

Fehristi korkhonahoi davlatii jumhuriyaviro Hukumati Jumhurii Tojikiston tasdiq menamoyad.

Fehristi korkhonahoi davlatii kommunali az tarafi raisoni dakhldori Viloyati Mukhtori Kuhistoni Badakhshon, viloyatho, shahrho, nohiyaho tasdiq karda meshavad.

Moddai 6. Baqaydgirii davlatii korkhonahoi davlati

(QJT az 29.12.10s №659)

Korkhonai davlati az lahzai baqaydgirii davlatii on tasisyofta hisobida shuda, huquqi shakhsi huquqiro paydo mekunad.

Baqaydgirii davlatii korkhonahoi davlati mutobiqi Qonuni Jumhurii Tojikiston «Dar borai baqaydgirii davlatii shakhsoni huquqi va sohibkoroni infirodi» amaly karda meshavad. (QJT az 29.12.10s №659)

Moddai 7. Oinnomai korkhonai davlati

Oinnoma hujjati tasisdihii korkhonai davlati meboshad. Oinnomai korkhonai davlati az tarafi muassisi on yo maqomi az tarafi muassis vakoltdorshuda tasdiq karda meshavad.

Oinnomai korkhonai davlati boyad inhoro dar bar girifta boshad:

  • namudi korkhona (vohidi davlati yo davlati);
  • nomi on;
  • mahalli joygirshavii korkhona;
  • soha va maqsadhoi faoliyati on;
  • vakolathoi rohbar;
  • tartibi kor;
  • tartibi tashakkuli amvoli korkhona va taqsimi daromadho;
  • sharthoi aznavtashkildihi va barhamdihii korkhona;
  • andozai fondi oinnomavi va tartibi tashkili on;
  • digar muqarrarote, ki mukholifi qonunguzori nestand.

Dar oinnoma inchunin munosibati bayni korkhona va muassis yo maqomoti vakolatdor, mamuriyati korkhona va kormand (kormandon – dar mavridi basta shudani shartnomai mehnatii kollektivona) muayyan karda meshavad.

 

Moddai 8. Nomi firmavii korkhonai davlati

Nomi firmavii korkhonai davlati boyad doroi nishondod ba sohibi amvol budan, mansubiyat ba namudi molikiyati davlati (jumhuriyavi yo kommunali) – ro doshta boshad.

Nomi firmavii korkhonai huquqi peshburdi khojagidori doshta, boyad doroi nishondod ba korkhonai vohidi davlati budani onro doshta boshad.

Nomi firmavii korkhonai huquqi idorai operativi doshta, boyad doroi nishondod ba korkhonai davlati budani onro doshta boshad.

Korkhonai davlati doroi muhr bo tasviri Nishoni davlatii Jumhurii Tojikiston va nomi firmavii korkhona meboshad.

 

Moddai 9. Soha va maqsadhoi faoliyati korkhonahoi davlati

Soha va maqsadhoi faoliyati korkhonai davlati az tarafi muassis yo maqomi vakolatdor muayyan karda shuda, dar oinnomai korkhona inikos meyoband va boyad mutobiqi talaboti Qonuni mazkur va digar sanadhoi qonunguzorii Jumhurii Tojikiston boshand.

Az tarafi muassis yo maqomi vakolatdor ba korkhonai davlati dodani vazifahoi davlatii nazorati yo ijozatdihi man ast.

Az tarafi korkhona amali namudani faoliyat, inchunin sodir namudani ahde, ki ba soha va namudi faoliyati dar oinnoma nishon dodashuda javobgu nest, tanho badi ba oinnomai korkhona vorid namudani tagyiru ilovaho tibqi qonuguzori imkon dorad.

Az tarafi korkhona sodir namudani ahdi mukholifi maqsadhoi faoliyati on, ki dar oinnoma muayyan shudaand, az tarafi sud tibqi tartiboti muqarranamudai qonunguzorii Jumhurii Tojikiston metavonad beetibor donista shavad.

 

Moddai 10. Maqomoti vakolatdori davlat

Az nomi Jumhurii Tojikiston  ba sifati maqomoti idorakunii davlatii korkhonahoi davlatii jumhuriyavi, inchunin maqomoti nisbati onho vazifai subekti huquqi molikiyati davlatiro adokunanda, Hukumati Jumhurii Tojikiston  yo maqomoti davlatii idorakunie, ki az tarafi u vakolatdor shudaast, baromad menamoyad.

Maqomoti idorakunii davlatii korkhonahoi davlatii kommunali, inchunin maqomoti nisbati onho vazifai subekti huquqi molikiyati davlatiro adokunanda maqomoti hokimiyati mahalli yo maqomoti vakolatdorshudai onho hisobida meshavand.

Anjom dodani vazifahoi subekti huquqi molikiyati davlatii dar qismhoi yakum va duyumi moddai mazkur peshbinishuda salohiyati qabuli qarorro dar borai sahhomikunoni yo khususigardonii korkhonai davlati dar bar namegirad.

 

Moddai 11. Idorakunii korkhonai davlati

Idorakunii davlatii korkhonaro Hukumati Jumhurii Tojikiston yo maqomoti ba on vakolatdorshuda anjom medihand.

Maqomi idorakunii korkhonai davlati rohbari on hisobida meshavad, ki az tarafi Hukumati Jumhurii Tojikiston yo maqomoti vakolatdor tain karda meshavad.

Munosibat bo rohbari korkhonai davlati tavassuti shartnoma surat megirad. Dar shartnoma boyad huquqho, uhdadoriho va masuliyati rohbari korkhona, sharoiti mehnat, istirohat va taminoti moddi, muhlati shartnoma va digar sharthoi peshbinikardai Kodeksi mehnatii Jumhurii Tojikiston va digar sanadhoi meyorii huquqii Jumhurii Tojikiston  muayyan gardand.

Rohbari korkhonai davlati dar nazdi sohibmulk nisbati holati  kori korkhona masuliyati shakhsi dorad.

Rohbari korkhonai davlati dar asosi prinsiphoi yakkasardori faoliyat mekunad va hama masalahoi  faoliyati korkhonaro mutobiqi salohiyatash, ki bo Qonuni mazkur va Oinnomai korkhona muayyan meshavand, mustaqilona hal menamoyad.

Rohbari korkhonai davlati be vakolatnoma az nomi korkhona amal mekunad, manfiathoi onro dar munosibathoyash bo maqomoti davlati va shakhsoni huquqi namoyandagi menamoyad, shartnomaho mebandad, vakolatnomaho medihad, surathisobhoi bonki mekushoyad va digar ahdu amalhoro, ki mukholifi qonunguzori nestand, anjom medihad.

 

Moddai 12. Amvoli korkhonai davlati

Amvoli korkhonai davlatiro fondhoi asosi va vositahoi muomiloti, inchunin arzishhoe tashkil medihand, ki narkhi onho dar tavozuni korkhona inikos meyoband.

Amvoli korkhonai davlati taqsimnashavanda ast va nametavonad az ruzi sahmho (hissaho, payho), az jumla ba kormandoni korkhona doda shavad.

Amvoli korkhonai davlati az in hisob tashkil meyobad:

a) amvoli az tarafi molik dodashuda;

b) amvoli (az jumla daromadi pulii) dar natijai faoliyati istehsoliyu khojagi ba dastomada;

v) digar manbaho, ki qonunguzori man nakardaast.

 

Moddai 13. Nigoh doshtani huquqi korkhonai davlati ba amvol

Hangomi tibqi tartiboti qonunguzori dodani korkhonai davlati az molikiyati jumhuriyavi ba molikiyati kommunali, hamchunin baraksi on yo az ikhtiyori yak maqomoti davlatii idorakuni ba maqomoti digar, chunin korkhona huquqi khojagidori yo huquqi idorai operativiro vobasta ba vazi moliki korkhona nisbati amvoli mutaaliqi on nigoh medorad.

 

Moddai 14. Korkhonai davlati hamchun kompleksi amvoli

Korkhonai davlati dar majmu hamchun kompleksi amvoli gayrimanqul donista meshavad va obekti huquqi molikiyati davlati hisobida meshavad.

Ba tarkibi korkhona, chun kompleksi amvoli, hamai namudhoi amvoli baroi faoliyati on tainshuda, az jumla bino, inshoot, tajhizot, asbobu uskona, ashyoi khom, mahsulot, huquqi istifodai qitai zamin, huquqi talab kardani qarz, huquqi ifodakunii fardikunonii faoliyati on (nomi on, nishoni mol), inchunin digar huquqhoi mustasno shomiland.

Ahd nisbati korkhonai jumhuriyavii davlati (garav, konssesiya), ki korkhona ba sifati kompleksi yagonai amvoli hisob meyobad, bo qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston va nisbati korkhonai kommunali boshad, bo sanadi maqomoti mahallii hokimiyati davlati basta meshavad.

 

Moddai 15. Musodirai daromadi gayriqonunii korkhonai davlati

Daromade, ki korkhonai davlati az faoliyati manshudai dar oinnoma peshbininashuda giriftaast va baroi in vay az maqomi vakolatdor ijozatnoma nadorad, inchunin daromade, ki dar natijai baland kardani narkhhoi muqarrarshudai furushi mol, ijroi kor va rasonidani khizmatho ba dast omadaast, tibqi qonunguzorii Jumhurii Tojikiston  musodira karda meshavad.

 

Moddai 16. SHikoyati korkhonai davlati nisbati amalhoi maqomoti davlati

Korkhona huquq dorad bo tartibi muqarrarkardai qonunhoi Jumhurii Tojikiston  az amali maqomoti davlati, az jumla amalhoi maqomoti vakolatdor, ki ba musodirai foidai korkhona, aznavtaqsimkunii amvol, joygir namudani suporishhoi davlat, muqarrar kardani narkhi ba moli (kori, khizmatrasoni) isteholii korkhona, inchunin digar amalhoe, ki huquqi korkhonaro vayron mekunand, ba sud davo peshnihod kunad.

 

Moddai 17. Aznavtashkildihi va barhamdihii korkhonai davlati

Aznavtashkildihi va barhamdihii korkhonai davlati bo in roh surat megirad:

  • nisbati korkhonai davlatii molikiyati jumhuriyavi – bo qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston;
  • nisbati korkhonai davlatii molikiyati kommunali – bo sanadi maqomoti hokimiyati mahalli.

Korkhonai davlati mumkin ast bo asoshoi digari peshbininamudai Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston barham doda shavad.

Amvoli boqimondai korkhonai barhamdodashuda badi qone gardonidani talaboti kreditorho az tarafi molik yo maqomi vakolatdor az nav taqsim karda meshavad.

Mablaghoi boqimondai korkhonai barhamdodashuda, az jumla mablaghoi dar natijai furushi amvoli in korkhona ba dastomada badi qone kardani talaboti kreditorho ba daromadi bujeti dakhldor vorid meshavand.

 

Moddai 18. Hususigardonii korkhonai davlati

Hususigardonii korkhonai davlati bo tartibi muqarrargardidai qonunguzorii Jumhurii Tojikiston surat megirad.

 

Moddai 19. Ittihodiyahoi korkhonahoi davlati

Korkhonahoi davlati metavonand ba assotsiatsiyaho (ittifoqho) muttahid shavand.

Assotsiatsiyaho (ittifoqho) dar asosi shartnoma, mutobiqi Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston va digar sanadhoi qonunguzori, bo maqsadi vase shudani imkoniyathoi korkhonaho dar taraqqiyoti istehsoli, ilmiyu-tekhniki va ijtimoi, inchunin baroi namoyandagi va hifzi manfiathoi amvolii korkhonai tarkibi assotsiatsiyaho (ittifoqho) tasis meyoband.

Assotsiatsiyahoi (ittifoqhoi) korkhonahoi davlati  shakhsi huquqi meboshand. Hujjati tasisii assotsiatsiya (ittifoq) shartnomai tasisii az jonibi azoyoni on imzogardida va oinnomai tasdiqnamudai onho meboshad.

Korkhonahoe, ki ba hayati assotsiatsiya (ittifoq) dokhil shudaand, mustaqiliyat va huquqhoi  shakhsi huquqiro nigoh medorand. Maqomoti rohbarikunandai assotsiatsiyaho (ittifoqho) huquqi ikhtiyordoriro nisbati korkhonahoi shomili assotsiatsiya (ittifoq) nadorand va vazifahoi khudro dar asosi shartnoma bo korkhonaho ijro menamoyand.

Assotsiatsiyaho (ittifoqho) dar  asoshoi zerin tasis meyoband:

  • ikhtiyoran vorid shudani korkhona ba assotsiatsiyaho (ittifoqho) va az tarkibi on baromadan bo sharthoi muayyankardai oinnomai assotsiatsiya (ittifoq);
  • rioyai qonunguzorii ziddiinhisori;
  • ozodii intikhobi shakli tashkilii assotsiatsiya (ittifoq).

Assotsiatsiya (ittifoq) doroi nomi firmavi buda, dar on maqsadi asosii faoliyati on va azoyonash bo ilovai kalimahoi  «assotsiatsiya» yo «ittifoq» nishon doda meshavad.

Assotsiatsiya (ittifoq) az rui uhdadorihoi azoi khud masuliyat nadorad.

Korkhonai davlati, ki uzvi assotsiatsiya (ittifoq) meboshad, az rui uhdadorihoi assotsiatsiya (ittifoq) muvofiqi andoza va tartib, ki dar hujjathoi tasisyobii assotsiatsiya (ittifoq) peshbini shudaand, javobgarii subsidiari dorad.

 

Bobi 2. KORHONAI VOHIDI DAVLATI

 

Moddai 20. Faoliyati korkhonai vohidi davlati

Korkhonai vohidi davlati metavonad barobari digar korkhonahoi tasisyofta dar sohahoi zerin amal namoyad:

  • tarhrezi, istehsol va tahvili mahsulot baroi ehtiyojoti davlat, az qabili yaroqi jangi, lavozimoti jangi, tekhnikai harbi, amvoli digari harbi, masnuoti masolehi komplektoni, bo maqsadi tahkimi qobiliyati mudofiavi va amniyati Jumhurii Tojikiston;
  • barhamdihi (nobudsozi, partovkunoni, gurondan) va korkardi vositahoi harbiyu –tekhnikii bekorshuda;
  • istikhroj, istehsol, hamlu naql, korkard, gurkuni, furushi uran va digar mavodi radioaktivi, ba andozai ziyoda az meyori istifodai onho, be zarurati istifodai vositahoi makhsusi muhofizat;
  • tayyor kardan va furukhtani doruvor, vositahoi tabobati, tajhizot va asbobhoi tibbi;
  • anjom dodani faoliyati khojagidori dar sohahoe, ki ba monopoliyai davlati mutaalliqand;
  • anjom dodani faoliyati khojagidori dar sohai tamini quvvai barq, ob, garmi va gaz;
  • rasonidani khizmat tavassuti naqliyoti rohi ohan va istifodai umumi, intiqoli havoii bor va musofiron;
  • rasonidani khizmati aloqa (az jumla aloqai pochta) va telekommunikatsioni, istifodai khathoi aloqai jumhuriyavi va baynalmilali;
  • rasonidani khizmat dar sohai khojagii kommunali va manzili, inchunin digar sistemahoi tamini hayot dar infrasokhtori jumhuriyavi va mahalli, ki vobasta ba etibornokii holati monopoliyai tabii va ahamiyatnokii ijtimoiyu iqtisodiashon idorai bevositai davlatiro taqozo dorand;
  • dar sohai bonki, sugurtavi va digar faoliyati qarziyu moliyavi;
  • anjom dodani faoliyati istehsoliyu khojagidori dar sohai tandurusti, hifzi tabiat, maorif, hifzi ijtimoi, ilm, farhang va varzish;
  • anjom dodani faoliyati istehsoliyu khojagidori dar sohai televizion (az jumla televizioni kabeli) va radioshunavoni, faoliyati noshiri va poligrafi;
  • anjom dodani faoliyati digari istehsoliyu khojagi, ki dar naqshahoi Hukumati Jumhurii Tojikiston oid ba rushdi ijtimoiyu iqtisodi peshbini shudaand;
  • dar digar sohahoi faoliyat mutobiqi qonunguzorii Jumhurii Tojikiston.

 

Moddai 21. Fondi oinnomavi va zakhiravii korkhonai vohidi davlati

Andozai fondi oinnomavii korkhonai vohidi davlati az tarafi muassisi on muayyan megardad va az arzishi umumii amvoli ba korkhona dodashavanda ziyod buda nametavonad. Andozai fondi oinnomavi az andozai panjsadkaratai nishondihanda baroi hisobho kam buda nametavonad.

Fondi oinnomavi boyad purra az tarafi molik (muassis) dar muddati yak sol az ruzi baqaydgirii davlati tashkil yobad. (QJT az 29.12.10s №659).

Korkhonai vohidi davlati vazifador ast fondi zakhiraviro, ki dar oinnomai on muayyan gardidaast, tashkil namoyad.

Mablagi fondi zakhiravi tanho baroi pushonidani zarar, ijroi uhdadoriho dar nazdi bujet, pardokhti qarzhoi davlati va foizi onho, dar mavridhoi nokifoyagii digar mablaghoi korkhona istifoda meshavad.

 

Moddai 22. Salohiyati molik (muassis) va maqomoti vakolatdori davlati

Nisbati korkhonai vohidi davlati muassis yo maqomoti vakolatdori davlati vakolathoi zerinro ijro mekunand:

  • oinnomai korkhonaro tasdiq mekunand va chun muassisi on baromad mekunand;
  • direktori (rohbari) korkhonaro ba vazifa tain va az vazifa ozod mekunand;
  • suporishhoi davlatiro ba korkhona merasonand va ijroi onhoro nazorat mekunand;
  • meyorhoi taqsimi foidaero, ki dar ikhtiyori korkhona boqi mondaast, tasdiq mekunand;
  • ba sodir kardani ahdho nisbati amvole, ki rozigii molikro talab mekunad, ijozat medihand;
  • digar masalahoero, ki Qonuni mazkur va sanadhoi meyorii huquqii Jumhurii Tojikiston ba salohiyati vay mansub donistaand, hal menamoyand.

 

Moddai 23. Narkhi molhoe, ki korkhonai vohidi davlati istehsol menamoyad

Narkhi mole (kor, khizmatrasoni), ki korkhonai vohidi davlati istehsol menamoyad, boyad kharojoti ba istehsoli on sarfshudaro purra pushonad, faoliyati bezararii on va mablagguzoriro az hisobi daromadhoi khudi tamin namoyad.

Narkhi molhoe (kor, khizmatrasoni), ki az tarafi korkhonai vohidi davlati istehsol va furukhta meshavand, vobasta ba talabot va taklifot ba onho tashkil karda meshavand.

Tanzimi davlatii narkh bo maqsadi roh nadodan ba joygirshavii monopoli dar bozori molho (korho, khizmatrasoniho), mutobiqi qonunguzorii ziddiinhisorii Jumhurii Tojikiston surat megirad.

 

Moddai 24. Mablagguzorii faoliyati korkhonai vohidi davlati

Faoliyati korkhonai vohidi davlati az hisobi daromadi khudi va az rui naqshai moliyavii tasdiqkardai molik mablagguzori meshavad.

Korkhonai vohidi davlati az hisobi daromadhoi khudii faoliyatash nigoh doshta meshavad.

Korkhonai vohidi davlati bo tartibi peshbininamudai qonunguzorii Jumhurii Tojikiston  mablagguzori karda meshavad.

Foidae, ki korkhonai vohidi davlati badi pardokhti andozho ba dast medarorad, az jonibi on bo tartibi peshbininamudai oinnomaash mustaqilona taqsim karda meshavad.

 

Moddai 25. Muzdi mehnati kormandoni korkhonai vohidi davlati

Andozai fondi muzdi mehnati korkhonai vohidi davlati az jonibi rohbari on dar muvofiqa bo molik muqarrar karda meshavad.

SHaklhoi pardokhti muzdi mehnat, jadvali (ruykhati) shtati, andozai maoshhoi mansabi, sistemai mukofotoni va digar havasmandgardoniho az jonibi korkhonahoi vohidi davlati mustaqilona muayyan megardad.

Andozai maoshhoi mansabii rohbari korkhonai vohidi davlati, muovinon va sarmuhosib, sistemai mukofotonii onho yo digar havasmandgardoniho az jonibi molik muqarrar karda meshavad.

 

Moddai 26. Faoliyati iktisodii khorijii korkhonai vohidi davlati

Korkhonai vohidi davlati faoliyati iqtisodii khorijiro bo tartibi muqarrarnamudai oinnoma va qonunguzorii Jumhurii Tojikiston anjom medihad. Daromadi asori, ki badi pardokhti andozho va digar pardokhthoi hatmi dar hisobi korkhona boqi memonad, tibqi nishondodi oinnomai korkhonai vohidi davlati mustaqilona taqsim karda meshavad.

Istifodai asore, ki dar ikhtiyori korkhonai vohidi davlati boqi mondaast, az jonibi on mutobiqi tartibi peshbininamudai qonunguzorii Jumhurii Tojikiston surat megirad.

 

Bobi 3. KORHONAI DAVLATI

 

Moddai 27. Tainoti korkhonai davlati

Korkhonai davlati metavonad barobari korkhonahoi digari tasis yofta dar sohahoi zerini muqarrar namudai qonunhoi Jumhurii Tojikiston faoliyat namoyad:

  • nigohdori va inkishofi shabaqai rohhoi davlatii avtomobilgard va digar obekthoi infrasokhtor, ki baroi onho tibqi qonunguzori tartibi makhsusi mablagguzori muqarrar shudaast;
  • ijroi korhoi najotbakhshi dar kuhsor va digar korhoi makhsus dar vaziyati favqulloda va sadamavi, hifz az sukhtor, obkheziho va digar falokathoi tabii;
  • anjom dodani faoliyati istehsoli dar muassisahoi sistemai ijroi jazoi jinoyati;
  • istehsoli korhoi topografiyu geodezi va kartografi;
  • anjom dodani faoliyati istehsoliyu khojagidori dar sohai tandurusti, hifzi tabiat, maorif, hifzi ijtimoi, ilm, farhang va varzish;
  • anjom dodani digar faoliyati istehsoliyu khojagidori, ki dar naqshahoi Hukumati Jumhurii Tojikiston oid ba rushdi ijtimoiyu iqtisodi peshbini shudaand.

Moddai 28. Obekti huquqi idorai operativi

Obekti huquqi idorai operativi metavonad tanho amvoli davlati boshad, agar Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston, Qonuni mazkur yo digar qonunhoi Jumhurii Tojikiston holati digarro peshbini nakarda boshand.

Korkhonai davlati tanho on amvolero tahti huquqi idorai operativi qaror doda metavonad, ki on baroi tamini faoliyati oinnomaviash zarur ast.

 

Moddai 29. Ba dast ovardan va qati huquqi idorai operativi

Ba dast ovardan va qati huquqi idorai operativi dar asosi sharthoyu tartiboti peshbininamudai Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston nisbati ba dast ovardan va qati huquqi molikiyat va digar huquqhoi ashyoi surat megirad, agar dar Qonuni mazkur va digar qonunhoi Jumhurii Tojikiston holati digar muqarrar nashuda boshad.

Korkhonai davlati huquq nadorad, ki tibqi ahdhoi huquqii grajdani amvolero, ki ba fondhoi asosi dokhil meshavand be rozigii molik az khud kunad.

Korkhonai davlati huquq nadorad, ki az kredithoi bonki be ijozati molik istifoda barad.

 

Moddai 30. Huquqi moliki amvol, ki ba idorai operativii korkhonai davlati doda shudaast

Moliki amvole, ki dar holati idorai operativii korkhonai davlati qaror dorad, mutobiqi Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston, talaboti qonunguzorii ziddiinhisori va Qonuni mazkur masalai tasis, aznavtashkildihi va barhamdihii korkhona, muayyan kardani soha, maqsadho va vazifahoi faoliyati onro hal mekunad.

Molik istifoda va nigohdorii amvoli ba ikhtiyori korkhonai davlati dodashudaro nazorat mekunad.

 

Moddai 31. Huquqi molik ba giriftan va aznavtaqsimkunii amvol

Moliki amvoli ba ikhtiyori korkhonai davlati dodashuda huquq dorad, ki in amvolro girad yo bayni digar shakhsoni huquqii tasisdodaash bo nazardoshti khud taqsim kunad, agar dar sanadhoi qonunguzori tartibi digare peshbini nashuda boshad.

 

Moddai 32. Ikhtiyordorii amvoli korkhonai davlati

Korkhonai davlati metavonad amvoli ba vay vobasta shuda va amvoli az hisobi mablaghoi dar natijai faoliyati khojagidorii khud giriftaashro bo rozigii molik  begona yo ikhtiyordori namoyad.

Korkhonai davlati mahsulotashro bo rozigii molik mefurushad.

Tartibi taqsimi daromadi korkhonai davlatiro molik muayyan menamoyad.

 

Moddai 33. Faoliyati khojagidorii korkhonai davlati

Faoliyati khojagidorii korkhonai davlati bo maqsadu vazifahoi on, ki dar oinnomaash zikr shudaand, inchunin tavassuti suporishi davlati, ki az jonibi molik ba korkhona rasonida meshavad, muayyan megardad.

Faoliyati khojagidorie, ki dar oinnoma peshbini nashudaast, tanho bo ijozati molik bo minbad vorid kardani tagyiru ilovaho ba oinnoma imkon dorad.  (QJT az 29.12.10s №659)

 

Moddai 34. Tabdili korkhonai vohidi davlati ba korkhonai davlati

Tabdili korkhonai vohidi davlatii shakli jumhuriyavii molikiyat ba korkhonai davlati tibqi qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston bo peshnihodi maqomoti vakolatdor surat megirad.

Tabdili korkhonai vohidi davlatii shakli molikiyati kommunali ba korkhonai davlati bo sanadi maqomoti hokimiyati mahalli surat megirad.

Qaror dar borai tabdili korkhonai vohidi davlati ba korkhonai davlati dar mavridhoi zerin mumkin ast:

a) istifodai gayrimaqsadnoki amvoli davlati va mablagho az jonibi korkhonai vohidi davlati;

b) nabudani foida az rui jambasti du soli okhir.

Hamai kharojoti tabdili korkhonai vohidi davlati ba korkhonai davlati, inchunin hisobbarobarkunihoi korkhonai tabdilyobanda bo kreditorhoi on hangomi mavjud nabudani mablaghoi kofi dar khudi korkhona dar asosi mablaghoi bujeti dakhldor surat megirad.

Korkhonai davlatii dar zaminai korkhonai vohidi davlati tasisyobanda dar in holatho vorisi korkhonai tabdilyofta meboshad:

  • bo amvoli davlati va mablaghoi peshtar ba korkhonai vohidi davlati dodashuda;
  • bo huquqi istifodai zamin, ob va tabiat;
  • bo istifodai sarvathoi zerizamini;
  • bo peshnihodi kvotaho, ijozatnomaho va shartnomahoi peshtar bastashuda, agar in shartnomaho ba soha va maqsadhoi faoliyati korkhonai davlatii navi tasisyobanda muvofiqat kunand.

Hangomi tabdili korkhonai vohidi davlati ba korkhonai davlati tartiboti grajdanii huquqii amvoli ba on vobastashuda az huquqi peshburdi khojagidori ba huquqi idorai operativi ivaz meshavad. Lahzai in tagyiryobi chun sanai qabuli qaror dar borai tabdili korkhonai vohidi davlati ba korkhonai davlati donista meshavad.

 

Bobi 4. KORHONAI DAVLATII FARI

 

Moddai 35. Tasisi korkhonai davlatii fari

Tanho korkhonai vohidi davlati huquqi tasisi korkhonai davlatii fariro dorad.

Korkhonai davlatii fari, ki molikiyati jumhuriyavi meboshad, bo muvofiqai moliki korkhonai asosi tasis doda meshavad.

Korkhonai davlatii fari, ki molikiyati kommunali ast, bo muvofiqai moliki korkhonai asosi tasis meyobad.

Oinnomai korkhonai davlatii fariro muassisi on bo rozigii maqomi boloii idorai davlati tasdiq mekunad.

Korkhonai davlatii fari huquqi tasisi digar korkhonai fariro nadorad.

 

Moddai 36. Holati huquqii korkhonai davlatii fari

Korkhonai davlatii fari dar shakli korkhonai vohidi davlati tasis doda meshavad va doroi huquqhoi muqarrarnamudai Qonuni mazkur baroi chunin navi korkhonahoi davlati meboshad.

Masuliyati korkhonai fari az rui uhdadorihoyash, inchunin masuliyati korkhonai onro tasisdoda nisbati uhdadorihoi korkhonai fari muvofiqi talaboti Kodeksi grajdanii Jumhurii Tojikiston surat megirad.

 

Moddai 37. Maqsadhoi tasisi korkhonahoi davlatii fari

Korkhonahoi davlatii fari bo in maqsadho tasis meyoband:

a) taqsimshavi yo judoshavi az korkhonai asosi ba sababi talaboti qonunguzorii ziddiinhisori;

b) tabdili filialhoi korkhonai asosi ba shakhsoni huquqii doroi tavozuni (balansi) alohida;

v) tasisi istehsoloti ilovagi va makhsus baroi baland bardoshtani samaranokii istehsoloti asosi;

g) ozod shudani korkhonai asosi az navhoi faoliyat va vazifahoi bo maqsadu vazifahoyash muvofiq nabuda.

 

Moddai 38. Maqomoti vakolatdori davlati

Maqomi idorai davlatii korkhonai davlatii fari, inchunin maqomoti nisbati on anjomdihandai vazifai subekti huquqi molikiyati davlati korkhonai asosi ast.

Korkhonai davlatii farii korkhonai vohidi davlati, ki ba molikiyati jumhuriyavi taalluq dorad, bo qarori Hukumati Jumhurii Tojikiston  metavonad ba korkhonai vohidi davlati tabdil yobad.

Korkhonai davlatii farii korkhonai vohidi davlatii molikiyati kommunali bo sanadi maqomoti hokimiyati mahalli metavonad ba korkhonai vohidi davlatii molikiyati kommunali tabdil yobad.

 

Moddai 39. Tartibi mavridi amal qaror dodani Qonuni mazkur

Qonuni mazkur pas az intishori rasmi mavridi amal qaror doda shavad.

 

 

Prezidenti

Jumhurii Tojikiston                                                                                      E. Rahmonov

 

sh. Dushanbe  28 fevrali soli 2004

№ 10

 

Загрузка...

Dar boramon

Инчунин кобед

tttt

SHurishhoi gulomon bo sardorii N. Terner va J. Braun

Dar solhoi 30-yumi asri XIX masalai gulomdori dar hayoti jamiyatii IMA yake az masalahoi jiddie …