Главная / Гуногун / Узбакистон дар даҳгонаи охирини рейтинги озодии Интернет ҷой гирифт

Узбакистон дар даҳгонаи охирини рейтинги озодии Интернет ҷой гирифт

Созмони ҷамъиятии Freedom House гузориши доимии озодии Интернет “Озодӣ дар шабакаи 2020” -ро пешниҳод кардааст. Узбакистон дар он дар байни кишварҳои дорои интернети озод сабт шудааст.
Мавқеъҳои охирини рейтингро Чин соли шашум аст, ки ишғол мекунад. Нозирон қайд карданд, ки дар ҶМЧ сатҳи назорати Интернет бавижа дар давраи пандемия ба таври назаррас афзоиш ёфтааст. Озодии онлайн дар кишвар аз 100 баҳои 10 гирифтааст.

Муҳаққиқон таҳдидҳоро ба озодии Интернет ба 9 гурӯҳ ҷудо кардаанд. Дар давраи ҳисоботӣ (аз моҳи июни соли 2019 то моҳи майи соли 2020), 2 давлате муайян карда шуданд, ки дар онҳо ҳодисаҳои ҳамаи 9 категория мушоҳида карда шуданд: Чин ва Узбекистон.

Тавре зикр гардид, дар ин давра дар Чин ва Ӯзбекистон:

  1. шабакаҳои иҷтимоӣ ё платформаҳои коммуникатсионӣ баста шуданд;
  2. манъ кардани мундариҷаи сиёсӣ, иҷтимоӣ ё динӣ;
  3. шабакаҳои технологияҳои иттилоотӣ ва коммуникатсионӣ дидаву дониста рахна карда шуданд;
  4. шореҳони пуштибони ҳукумат баҳсҳои онлайнро таҳрир карданд;
  5. қонун ё муқаррароти нав қабул карда шуд, ки сензураро тақвият мебахшад;
  6. қонун ё қоидаҳои нав қабул карда шуд, ки назоратро тақвият мебахшад ё номуайянро маҳдуд мекунад;
  7. блогер ё нетизен барои эҷоди мундариҷаи сиёсӣ ё иҷтимоӣ дар Интернет боздошт мешавад;
  8. ба блогер ё нетизен ҳамлаи ҷисмонӣ шудааст;
  9. ҳамлаҳои киберӣ алайҳи мунаққидони ҳукумат ё созмонҳои ҳуқуқи башар рух додаанд.

Дар ин гузориш озодии онлайн дар 65 кишвари ҷаҳон, ки 87 дарсади корбарони ҷаҳон дар Интернет зиндагӣ мекунанд, арзёбӣ шуд. Дар 9-тои онҳо ягон ҳодисаи 9 категорияи дар боло номбаршуда ба амал наомадааст. Дар 15 аз 65 ҳолат майдони виртуалӣ озод эътироф карда шуд. дар 28 – қисман озод ва дар 22 – озод нест.

Исландия бо 95 хол аз 100 имкони имконпазир садри ҷадвал мебошад. Ба панҷгонаи беҳтарин инчунин Эстония, Канада, Олмон ва Бритониё шомиланд.

Узбакистон бо 27 имтиёз (+1 нисбат ба соли гузашта) мавқеи панҷоҳу ҳафтумро ишғол кард. Як нуқта кишвари моро аз Миср, Покистон ва Арабистони Саудӣ, ки се ҷои дигарро ишғол кардаанд, ҷудо мекунад.

Аз 9 давлате, ки ҳамчун гурӯҳи Авруосиё нишон дода шудаанд, Узбакистон дар мақоми охирин қарор дорад.

Дар шарҳи Узбакистон гуфта мешавад, ки шумораи корбарони интернет дар ин кишвар афзоиш ёфтааст, аммо қобилияти дастрасӣ ба интернет аз ҳар минтақа фарқ мекунад, дар ҳоле ки ҳукумат ваъда додааст, ки фарогирии интернет ва суръатро афзоиш медиҳад. Аз ҷумла, моҳи апрели соли 2020 ҳукумати Ӯзбекистон қарор қабул кард, ки мувофиқи он то соли 2021 тамоми нуқтаҳои аҳолинишини кишвар бо интернети баландсуръат таъмин карда мешаванд, ки ин барои бартараф кардани “тафовути рақамӣ” байни пойтахт ва минтақаҳо мусоидат мекунад.

Илова бар ин, дар робита ба даромади аҳолӣ, нархи Интернет дар Ӯзбекистон баланд боқӣ мондааст. Бо назардошти он, ки дар охири соли 2019, ба гуфтаи ҳукумат, музди миёнаи меҳнат дар кишвар тақрибан 2,2 миллион сӯмро (тақрибан 230 доллар) ташкил дод, пас арзиши моҳонаи паҳнои фарохмаҷро ба шаҳрвандон 11,44 доллар арзиш дошт. Аз ин сабаб, ба Ӯзбекистон дар ин нуқта аз 3 хол 0 дода шуд.
Гуфта мешавад, ки ширкатҳои давлатӣ дар бахши ТИК бартарӣ доранд. Монополияи Узбектелеком ҳифз шудааст, аз 5 операторе, ки хизматрасонии Интернети мобилиро пешниҳод мекунанд, 3-тои онҳо давлат мебошанд. Инчунин, ба фаъолияти ширкатҳои телекоммуникатсионӣ чунин омилҳо, ба монанди мушкилот дар барасмиятдарории гумрукии воридоти таҷҳизоти ТИК монеа эҷод мекунанд. Аз ин лиҳоз, аз рӯи ин банд кишвар аз 6 хол танҳо 1 хол гирифт.

Муҳаққиқон ба сензураи ВАО-и интернетӣ дар Ӯзбекистон диққати махсус дода, давлатро аз 1 хол баҳо доданд. Тақрибан 10 ҳодиса номбар шудаанд, масалан: барканории ду рӯзноманигор, ки муносибати телевизиони давлатиро ба фоҷиаи Сардоба танқид карданд; хабарнигори оҷонсии давлатии иттилооти миллии Ӯзбекистон пас аз навиштан дар Фейсбук дар бораи офати техногенӣ корашро тарк кард; блогере, ки дар бораи Сардоба дар канали Telegram -и худ менавишт, аз AIMK занг бо дархости нест кардани пост қабул кард; яке аз корбарони Фейсбук барои таҳқири як мансабдор барои 10 рӯз боздошт шуд.

Freedom House, бинобар набудани шаффофият дар бастани манбаъҳои интернетӣ ё нест кардани мундариҷа ва ҳалли ғайрирасмии ин равандҳо дар Узбакистон, кишварро дар 0 хол баҳо додааст.

Ҳамзамон, бо сабаби мавҷудияти худсензура дар байни рӯзноманигорон ё шореҳон дар Интернет, Ӯзбекистон барои ин банд аз 4 хол 1 балл гирифтааст.Дар маҷмӯъ, дар ин гузориш аз даҳҳо ҳодисаи марбут ба озодии сухан ва интернет дар Ӯзбекистон ёдоварӣ карда шудааст.

Бояд гуфт, ки президент Шавкат Мирзиёев чандин маротиба изҳор дошт, ки сиёсати ошкорбаёнӣ ва тағироти демократиро дар Ӯзбекистон баргардонидан мумкин нест. Дар яке аз суханрониҳои охирини худ сарвари давлат таъкид кард, ки акнун ҳеҷ монеае барои интернет насб карда намешавад ва роҳбароне, ки намехоҳанд бо ВАО иртибот дошта бошанд, оянда надоранд.

Загрузка...

Дар борамон admin

Инчунин кобед

ruza_ramadan

Дуоҳои ният ва ифтори рӯзаи моҳи  шарифи рамазон

Нияти рӯза гирифтан: «Ва ли савми ғаддим-мин шаҳри рамазона-л-лазӣ фаризатан навайту». Тарҷума: Рӯзаи фардоро аз …